Politieke dialoog Vliegbasis Leeuwarden

Bijdrage ‘Vliegbasis Leeuwarden’ politieke dialoog 26 mei 2021

Voorzitter,

Joop-bnnvara wist op 25 februari van dit jaar te melden dat de chef-staf van de Amerikaanse luchtmacht wil dat er nóg een nieuwe straaljager ontwikkeld wordt ter vervanging van de F-16. En daarmee afstand neemt van de F-35, die al vanaf de tekentafel niet voldoet aan de verwachtingen. Omdat Nederland 37 F35s heeft besteld, á 100 miljoen dollar per stuk, raakt dit debacle ook óns land en vervolgens de gemeente Leeuwarden en de provincies daaromheen.

De F-35 maakt veel meer geluid dan de F-16, de geluidspiek duurt langer en de F-35 maakt een meer 'laagfrequent' geluid. Dit zijn de bevindingen van een onafhankelijke auditcommissie die onderzoek heeft gedaan naar de geluidshinder door de vliegtuigen van de Leeuwarder vliegbasis.

De auditcommissie maakt zich zorgen over het geluid dat vooral kinderen ervaren op de fietspaden langs de basis. Ik citeer: "We hebben geluidspieken tussen de 110 dB(A) en 120 dB(A) gezien, die directe gehoorschade zouden kunnen geven".

Milieu-expert Tukkers meldt in diverse media dat het geluid van een F-35 zoveel anders dan wat we tot nu kennen. Het gevolg is dat het laagfrequente lawaai van de F-35 vrijwel ongefilterd dwars door muren en ramen in huis zal binnendringen. Zelfs het beste geluidwerende glas kan deze lage tonen niet aan, dus het komt er dwars doorheen. De bestaande geluidsisolatie is daar niet tegen opgewassen.

De Partij voor de Dieren maakt zich dan ook ernstige zorgen over de gezondheidsrisico’s voor zowel mens als dier.

In Noorwegen raadt Defensie de bewoners van Ørland, welke binnen een straal van zo’n 2 kilometer van de vliegbasis wonen, aan om te vertrekken en hun onderkomen aan de staat te verkopen.

Reden, ik citeer Carl-Oscar Pedersen van de Noorse Defensie: "Het is erg ongezond om lange tijd met een dergelijke geluidsoverlast te leven, daarom willen we deze huizen het liefst slopen."

Bevestigt Defensie Noorwegen hier indirect dat de inwoners van de dorpen Cornjum, Jelsum, Engelum, Marsum en een groot deel van de Leeuwarder wijken Bilgaard en Westeinde na de komst van de F35 in een ongezonde omgeving leven?

De Partij voor de Dieren heeft nu de volgende vragen aan het college:

- Graag willen wij van het college weten wat het standpunt is met betrekking tot de gezondheidsrisico’s van de directe omwonenden (mens en dier) van de Vliegbasis Leeuwarden door toename van het geluid van de F35?

En hoe is het college tot dat standpunt gekomen?

- Is het denkbaar dat er in Leeuwarden ook een rode zone zoals in Noorwegen moet worden ingesteld?

- Wat is het standpunt van het college wat betreft de bovengenoemde constatering en zorgen van de onafhankelijke auditcommissie, dat de gemeten geluidpieken tussen de 110 dB(A) en 120 dB(A) kunnen leiden tot gehoorschade van mens en dier?

- Is het college op de hoogte van mogelijke effecten van resonantie in het lichaam van mens of dier die kunnen worden veroorzaakt door langdurige blootstelling aan het 'laagfrequent' geluid dat de F35 produceert.

Zo niet, bent u nog voornemens om hier een dergelijk onderzoek te laten uitvoeren?

Het vet gedrukte deel is niet uitgesproken door de interruptie van de voorzitter.

- In het Collegeprogramma staat op pag. 36 een belofte, ik citeer: ‘Natuurgebieden in onze gemeente beschermen we goed.’

Is het college van mening dat bij militaire oefeningen – momenteel, maar ook na de herziening van het luchtruim - voldoende rekening gehouden wordt met de beschermde natuurgebieden die in of binnen het geluidsbereik van het oefengebied liggen?

Zo ja, hoe dan?

Zo nee, Hoe gaat het college deze belofte in het collegeprogramma dan alsnog waarmaken?

Tot zover voorzitter, dank u!